امام علی (ع) و عمرو عاص

چرا علی(ع) در جنگ صفین وقتی با عمروعاص برخورد کرد، او را نکشت؟ آیا نکشتن عمروعاص به جهت اینکه در صحنه نبرد، عورت خود را نمودار کرد، توجیه و مصلحتی داشت؟

پاسخ: علی(ع) در تمام فعالیت‌های خویش و در نبرد با دشمن سعی می‌کرد مسائل انسانی و اخلاق را در بالاترین سطح آن رعایت نماید. بر همین اساس چون سپاه معاویه لشکریان علی(ع) را از ورود به فرات و استفاده از آب منع کردند، امام دست به اقدام نظامی نزد،‌ بلکه فردی را نزد معاویه فرستاد و پیام داد که این چه روش ناجوانمردانه‌ای است که ما را از استفاده از آب منع کرده‌ای، ولی معاویه نپذیرفت،‌که امام فرمان حمله صادر کرد و لشکریان علی(ع) شریعه فرات را تصرّف کرده و بین لشکریان معاویه و آب فرات، جدایی انداختند. اگر امام مقابله به مثل می‌کرد و از این طریق به لشکر دشمن فشار وارد می‌کرد، امری متعارف بود، ولی امام چنین نکرد و اجازه داد تا سپاه معاویه همانند سپاهیان خویش از آب استفاده نمایند! (1)

این نهایت کرامت و بلندی همت علی(ع) را بر همگان ثابت نمود.
در جریان عمرو عاص نیز چنین بود. ابن ابی الحدید می‌نویسد: چون عمروعاص با علی رو برو شد، حضرت با نیزه و شمشیر به او حمله کرد و اسب خود را نهیب زد تا خود را به عمروعاص برساند. عمروعاص که چنین دید خود را از اسب به زیر افکند و پاهای خود را بلند کرد و عورتش را آشکار ساخت. علی(ع) که چنین دید، از او روی گردانده و بازگشت.
مردم که چنین دیدند، گذشت و کرامت نفسانی و نشانه آقایی و بزرگواری علی(ع) را ضرب‌المثل قرار دادند!(2)
عبدالفتاح عبدالمقصود (نویسنده سنی مذهب) در این زمینه می‌گوید: امام حاضر نشد دست‌های خود را به خون پیاده بی‌سلاح افتاده‌ای بیالاید، لذا از روی کرامت و عفت او را رها کرد.(3) مطمئناً تأثیر معنوی و اخلاقی حضرت علی(ع) در برابر دشمن، کمتر از تأثیر کشتن او نیست و برای همین جوانمردی‌ها و کرامت‌ها است که نام حضرت جاودانه می‌باشد و چراغ روشن زندگی معنوی و اخلاقی تمام انسان‌ها است.
عمل عمروعاص یک نوع تسلیم و خودداری از نبرد رویارو بود و علی(ع)  بزرگ‌تر از آن است در حالی که دشمن حالت تسلیم و ذلت به خود گرفته، او را به هلاکت برساند. عظمت و بزرگواری و الگو بودن علی(ع)  به خاطر گذشت‌ها و کرامت‌های نفسانی و مانند اینهاست.
اگر عمروعاص کشته شده بود، باز معاویه به نبرد ادامه می‌داد و افراد نادان و دنیاپرست فراوانی بودند که از معاویه حمایت می‌کردند.
پی‌نوشت‌ها:
1. فروغ ابدیت، جعفر سبحانی، ص 505 ـ‌.
2. شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج 6، ص 312 ـ 313.
3. امام علی بن ابی طالب، ج 4، ص 399.

/ 2 نظر / 42 بازدید
هجوم سايه ها

سلام مطلب آموزنده اي بود. سوالي كه براي خودم نيز وجود داشت... موفق باشيد يا علي [گل]

هجوم سايه ها

سلام مطلب آموزنده اي بود. سوالي كه براي خودم نيز وجود داشت... موفق باشيد يا علي [گل]